Koude vloer, koude voeten, zo houd je het thuis behaaglijk

De thermostaat staat op dezelfde stand als gisteren, de kamer is warm genoeg, en toch trek je op de bank je voeten onder je. ’s Ochtends is het nog duidelijker, als je op blote voeten over de keukentegels naar het koffiezetapparaat loopt. Koude voeten thuis hebben vaak weinig met de verwarming te maken. Meestal spelen er drie dingen tegelijk, een vloer die kou doorgeeft, tocht op enkelhoogte en sokken die niet passen bij wat je aan het doen bent.

Die drie kun je los van elkaar aanpakken, van een klus die een paar dagen vraagt tot iets wat je in tien seconden regelt. We beginnen helemaal onderaan.

Onder de vloer

Voelt je hele begane grond koud aan, dan zit het probleem vaak onder je voeten. Milieu Centraal vergelijkt een goed geïsoleerde vloer met een warme deken, die de warmte in huis houdt en voorkomt dat koude lucht en vocht uit de kruipruimte omhoogkomen. Je merkt dat niet alleen op je energierekening, de vloer voelt er ook warmer door aan. De makkelijkste manier is isolatiemateriaal tegen de onderkant van de vloer, en dat kan als je kruipruimte minstens 35 centimeter hoog is vanaf de balken. Is de kruipruimte lager of heb je er geen, dan kun je hem laten vullen met isolatiemateriaal of de isolatie boven op de vloer laten aanbrengen. Heb je vloerverwarming of wil je die laten aanleggen, dan is goede isolatie extra belangrijk, omdat er anders veel warmte naar de bodem of de kruipruimte verdwijnt.

Dat is de grote klus. De rest is een stuk kleiner.

Op de vloer

Tocht voel je het eerst aan je enkels. Loop op een winderige avond eens langs de voordeur, de achterdeur en de plinten en houd je hand laag. De plekken die je nagaat, zijn meestal dezelfde, van versleten tochtstrips tot de spleet onder een deur. Een kier die je dichtmaakt, laat daarna ook minder kou door.

Dan de vraag wat er op de vloer ligt. Een kleed hoeft niet de hele kamer te bedekken. Leg het op de plekken waar je echt stilstaat of zit, voor de bank, naast het bed en voor het aanrecht als daar ruimte voor is. Welke aanpak het meest scheelt, hangt af van de vloer die je hebt.

Zit je ’s avonds lang stil, haal je voeten dan ook letterlijk van de grond. Een voetenbankje maakt al veel uit, en hoe je zo’n plek verder opbouwt, beschreven we bij de leesstoel bij de kachel. Lang stilzitten speelt namelijk zelf ook mee bij koude voeten, dus sta tussendoor gerust even op voor een kop thee.

De badkamer verdient een eigen woord. Daar stap je met natte voeten op de koudste vloer van het huis, op het moment dat je de minste kleren aanhebt. Een dikke badmat die je ook echt laat drogen, en een paar sokken dat al op de radiator of de wasmand klaarligt, maken de ochtend een stuk aangenamer. Meer is het niet.

Aan je voeten

Bij koude voeten grijp je al snel naar de dikste sokken in de la. Logisch, maar dikker is niet automatisch warmer. In de uitleg over de thermosokken van Sockwell staat waarom, een dikke sok van bijvoorbeeld katoen laat je voeten sneller afkoelen dan een dunne sok van merino- of alpacawol. Katoen neemt vocht op en houdt dat relatief lang vast, en op een koude vloer merk je dat vanzelf.

Sockwell is een sokkenmerk dat in veel van zijn sokken merinowol met bamboe combineert, en de zachte comfortsokken voor thuis hebben geen compressie en een niet-knellende boord. Dat past als je vooral op de bank zit of weinig beweegt, en als je niet van een strakke boord houdt. Werk je lang buiten in de kou of staat er een winterwandeling op het programma, dan kijk je beter naar de wandel- of werksokken, waarin merinowol met alpacawol is gecombineerd. Die zijn gemaakt voor een ander soort dag.

Prettig is ook dat een wollen sok weinig onderhoud vraagt. Is hij na een dag dragen nog fris, dan kun je hem een nacht laten luchten in plaats van meteen in de wasmand te gooien. Moet hij wel in de was, dan gaat dat binnenstebuiten op een wol- of fijnwasprogramma van maximaal 30 graden, en daarna droogt hij aan de lucht.

Blijven je voeten koud terwijl de rest van je warm is, doen ze pijn, voelen ze gevoelloos aan of verkleuren je tenen, dan ligt het waarschijnlijk niet aan je sokken. Bespreek dat met je huisarts of een podotherapeut.

Naast het bed

Op tegels redt een sok het niet altijd, en daar helpt een tweede laag. Bij Tofvel is de Mula zo’n slof, van wolvilt op een zachte kalfsleren zool die voor binnen bedoeld is. Zet zoiets niet in de gang bij de schoenen, maar daar waar je voeten ’s ochtends als eerste de grond raken. Een paar naast het bed wordt gedragen, een paar een trap verderop meestal niet.

Bij de achterdeur

Veel koude voeten beginnen trouwens buiten. Even de kliko aan de straat zetten, de was uit de schuur halen, de kruiden van het terras plukken. Je doet het op sokken of half in een schoen, je komt terug met een natte teen en die blijft de rest van de avond koud. Zet daarom iets bij de deur waar je zo in stapt. De Original Chelsea van Hunter is een handgemaakte laars van natuurlijk rubber met elastische inzetstukken, dus aantrekken kost weinig moeite. Hunter adviseert er sokken bij, dus die droge wollen sok kan gewoon aan blijven.

En als het toch te laat is

Soms ben je koud tot in je tenen, en dan haalt geen enkele sok dat er in vijf minuten uit. Een warm bad is dan niet de slechtste afsluiting van de dag, en voor de olie en de geur die je erbij pakt, kun je terecht bij dit badritueel voor de koude maanden. Droog je voeten daarna goed af, ook tussen je tenen, en trek pas dan iets warms aan.

De thermostaat mag blijven staan waar hij staat.