Het gebruik van Dampo onder de voeten is een bekend huismiddel dat veelvuldig wordt aangeraden op de website ‘oma weet raad’. Maar werkt het echt, of is het een kwestie van geloof en gewoonte? In de eerste plaats moeten we vaststellen dat er geen wetenschappelijk bewijs bestaat voor de werking van Dampo op de voetzolen tegen kwaaltjes zoals kriebelhoest of hielkloven, maar desondanks blijft het een populaire remedie uit grootmoeders tijd.
Wat is Dampo eigenlijk?
Dampo is een zalf op basis van menthol, eucalyptusolie en soms kamfer. Het wordt over het algemeen lokaal aangebracht op borst of rug bij keelpijn of hoest om luchtwegen vrij te maken. Door de geurige oliën geeft het een verfrissend, prikkelend gevoel dat verlichting kan bieden bij belemmerde ademhaling. Sommige mensen gebruiken het ook in een stoombad.
Dampo onder de voeten bij kriebelhoest
Een van de meest voorkomende toepassingen die je bij oma weet raad tegenkomt, is het aanbrengen van Dampo onder de voeten bij kriebelhoest. De methode is simpel: voor het slapengaan smeer je een royale hoeveelheid Dampo onder de voetzolen, trek je warme sokken aan en ga je naar bed. Volgens deze tip vermindert de hoestprikkel gedurende de nacht, waardoor je ongestoord kunt slapen.
Hoewel de werking van deze methode niet bewezen is, zweren veel mensen erbij. Sommigen zeggen dat het een vorm van aromatherapie is: aangezien de voeten goed doorbloed zijn, zou de geur van Dampo alsnog zijn weg vinden naar de luchtwegen. Anderen geloven simpelweg dat het de aandacht afleidt van de prikkelhoest door de intense geur en het ‘verkoelende’ gevoel.
Dampo tegen hielkloven
Een andere beproefde tip van oma’s generatie: Dampo als middel tegen ruwe hielen en hielkloven. De instructie luidt: smeer de hielen in met een dikke laag Dampo voordat je gaat slapen, trek een paar sokken aan, en laat het een nacht lang inwerken. De volgende ochtend voel je dan een merkbaar verschil: zachtere en soepelere huid onder de voeten.
De reden die hierachter zou kunnen schuilen, is dat de vette structuur van Dampo de ruwe huid verzacht, en dat de menthol een licht desinfecterende werking heeft. Net als bij het gebruik van vaseline of andere vettige producten bij kloofjes, werkt het afsluiten van de huid met sokken als een soort ‘natuurlijke pleister’ die het herstel bevordert. Toch blijft het belangrijk te vermelden dat Dampo van origine hier niet voor bedoeld is, en voorzichtigheid geboden is bij open kloven of gevoelige huid.
Gebruik van dampo bij griep
Behalve bij hoest en hielkloven, wordt Dampo ook ingezet bij griepklachten. Wederom luidt de tip: voor het slapengaan goed inwrijven onder de voeten, sokken aan, en proberen te slapen. De gedachte erachter is dat het lichaam via de voetzolen warmte vasthoudt en dat de menthol en eucalyptus een verzachtende werking hebben op benauwde luchtwegen.
Voorstanders van deze methode vinden vooral het ritueel prettig en rustgevend. Bij griep voel je je vaak futloos en machteloos; door dat kleine beetje aandacht aan je lichaam te geven in de vorm van een ouderwets huismiddeltje, krijg je misschien mentaal net dat beetje extra comfort en zorg. Hoewel we dus niet kunnen spreken van een medisch bewezen werking, speelt placebo en zelfzorg hier mogelijk een grote rol.
Alternatieven voor dampo onder de voeten
Naast Dampo worden er nog andere producten genoemd die volgens huis-tuin-en-keukentips zouden helpen bij dezelfde klachten:
- Vicks VapoRub: vrijwel identiek in samenstelling aan Dampo, en op vergelijkbare wijze te gebruiken onder de voeten bij hoest.
- Whisky: sommige mensen nemen een slokje sterke drank voor het slapen, met als doel de hoestreflex te onderdrukken en beter te kunnen rusten. Let op: dit is uiteraard geen oplossing voor iedereen en zeker niet voor kinderen of mensen die geen alcohol mogen.
- Stoominhalaties: een alternatieve toepassing van Dampo is een theelepel in heet water doen en de damp inademen — dit heeft wél een logischer effect op de luchtwegen.
Een kanttekening bij de oude raad
Het is belangrijk te beseffen dat huismiddeltjes zoals deze voortkomen uit ervaring en cultuur, maar zelden uit wetenschappelijk onderzoek. Hoewel gebruik soms onschuldig is, kunnen sommige mensen huidirritaties ervaren van menthol of eucalyptus. Ook dient men altijd bedacht te zijn op het gebruik bij jonge kinderen of mensen met gevoelige huid of aandoeningen zoals astma. Ernstige of aanhoudende klachten vragen altijd om professioneel advies.
Daarnaast geldt: wat bij de een werkt, hoeft niet per se bij de ander hetzelfde effect te hebben. De werking van deze middelen is eerder anekdotisch dan klinisch aangetoond. Maar voor veel mensen zit er kracht in traditie, en vooral in het gevoel van zorg en aandacht dat in een huismiddel schuilt.
Ben jij ook opgegroeid met dit soort tips van oma? Heb jij wel eens Dampo onder je voeten gesmeerd en werkte het bij jou? Of heb je misschien een eigen beproefd middeltje waar je bij zweert? Deel jouw ervaringen en mening in de reacties hieronder!
Geef een reactie