Beddengoed dat fris blijft ruiken: percal, linnenspray en hoe vaak je wast

Een bed dat fris ruikt begint niet bij een spray, maar bij de stof waar je op slaapt en bij hoe vaak die stof de wasmachine in gaat. Percal is daarbij de stof die het makkelijkst fris blijft, omdat hij lucht doorlaat en vocht niet vasthoudt. Linnenspray kan daar een prettig laagje bovenop leggen, maar het is de afwerking, geen oplossing voor een hoes die al te lang op het bed ligt.

Nu de ramen ’s nachts weer dicht blijven en het dekbed dikker wordt, merk je dat sneller dan in de zomer. De slaapkamer krijgt minder frisse lucht, en wat in het beddengoed zit, blijft daar ook langer hangen. Tijd om eens te kijken naar wat er onder je dekbedovertrek gebeurt.

Waarom percal fris blijft ruiken

Percal is geen soort katoen maar een manier van weven. De draden gaan steeds een keer over en een keer onder elkaar door, een eenvoudige weefbinding die een stevig, mat en wat koel aanvoelend doek oplevert. Het Amerikaanse Sleep Foundation vergelijkt het gevoel met dat van een gestreken overhemd en noemt percal een van de meest ademende stoffen voor beddengoed, zeker voor wie het snel warm heeft in bed. De meeste percal heeft volgens die vergelijking een draaddichtheid van minstens 200.

Dat ademen is precies waar het om draait als het gaat om geur. Je verliest ’s nachts vocht, ook als je het niet merkt. Een stof die dat vocht laat verdampen, droogt tussen twee nachten door beter op, en een droge stof ruikt langer neutraal. Satijn (in de winkel vaak satinet genoemd) is gladder en glanzender, maar voelt warmer en laat minder lucht door. Dat is geen slechte keuze voor iemand die het altijd koud heeft, alleen moet je dan wat vaker verschonen om dezelfde frisheid te houden.

Een tweede voordeel van percal is dat het tegen een stootje kan. Het wordt volgens dezelfde bron juist zachter naarmate je het vaker wast, en het gaat lang mee. De keerzijde is dat het kreukt. Haal het meteen na de laatste centrifuge uit de machine, hang het ruim op en strijk alleen het stuk dat je ziet als je dat mooi vindt. Kreukels ruiken niet, dus voor de frisheid hoeft dat strijken niet.

Hoe vaak je verschoont

Dit is het deel dat niemand graag hoort. De Sleep Foundation adviseert in een overzicht over het wassen van lakens om je beddengoed in principe een keer per week te wassen. Slaap je niet elke nacht in hetzelfde bed, dan kun je dat oprekken tot ongeveer twee weken. Slaapt de hond of kat mee, dan gaat het advies naar elke drie tot vier dagen. Zweet en huidschilfers hopen zich al in een paar nachten op, en dat is wat je na een tijdje ruikt als je ’s avonds onder het dekbed kruipt.

Mijn eigen ritme is eenvoudiger dan het klinkt. Kussenslopen gaan vaker dan de rest, omdat daar je haar en gezicht op liggen. Het hoeslaken en het dekbedovertrek volgen elke week, en ik heb twee sets per bed zodat er altijd een schone klaarligt. Wie maar een set heeft, gaat het verschonen sneller uitstellen, en dat is waar de muffe geur begint.

Een paar dingen die helpen bij het wassen zelf.

• Niet te veel wasmiddel. Wat niet uitspoelt, blijft in de vezels zitten en gaat na een paar nachten muf ruiken.
• De trommel niet propvol doen. Een dekbedovertrek heeft ruimte nodig om goed uit te spoelen.
• Goed laten drogen voordat het de kast in gaat. Een licht vochtig laken dat opgevouwen in de kast ligt, ruikt na een week naar kelder.
• Wasverzachter is niet nodig om het fris te laten ruiken. Hoe je dat zonder doet, lees je in frisse geur in de was zonder wasverzachter.

Kijk ook op het waslabel van je dekbedovertrek, want dat bepaalt de temperatuur, niet de gewoonte van thuis.

Werkt linnenspray, en hoe gebruik je het

Linnenspray werkt, maar wel anders dan veel mensen verwachten. Het legt een geur op het oppervlak van de stof, en die geur zakt in de loop van een paar uur weg. Op een schoon bed is dat precies goed, een zachte geur die je ruikt als je gaat liggen en die daarna niet meer opvalt. Op een bed dat al een week of twee niet verschoond is, ruik je eerst de spray en daarna toch weer het bed. Dan maskeert de spray, en dat houd je niet lang vol.

Spuit van een armlengte afstand op het dekbed en de bovenkant van het laken, een kwartiertje voor je naar bed gaat, en laat het kussen waar je gezicht op ligt liever overslaan. Twee of drie keer is genoeg. Test een nieuwe spray eerst op een plek die je niet ziet, omdat sommige sprays een vlekje kunnen achterlaten op donkere of juist heel lichte stof. In een rustige slaapkamer lees je welke geuren daar het best passen en wat je in de slaapkamer beter laat staan.

Wil je de geur liever in de was meegeven, dan kan dat met wasparfum. Daar is minder meer, want een bed dat zwaar geparfumeerd ruikt is net zo onrustig als een bed dat muf ruikt. Hoeveel je nodig hebt, staat in wasparfum gebruiken zonder dat het te veel wordt.

Het bed zelf laten luchten

De goedkoopste manier om je beddengoed fris te houden, kost niets. Sla ’s ochtends het dekbed terug in plaats van het bed meteen op te maken, en zet het raam een half uur open. Het vocht van de nacht kan dan uit het laken en de matras trekken. Een bed dat strak wordt opgemaakt terwijl het nog warm is, sluit dat vocht in.

Ook het dekbed en de kussens zelf hebben af en toe aandacht nodig. Hang ze bij droog weer een middag buiten of over een stoel bij het open raam, en kijk op het label of ze in de machine kunnen. Nu de herfst begint is ook een goed moment om te kijken of je dekbed nog bij het seizoen past. Een te warm dekbed laat je meer zweten, en dat ruik je weer in je lakens. Welke dikte bij jouw slaapkamer hoort, staat in welke warmteklasse dekbed past bij jouw slaapkamer.

Mijn conclusie na jaren verschonen is dat percal en een vast wasritme meer doen dan welke spray ook. De spray is het lekkere extraatje voor de zondagavond, als het bed net schoon is. Dan ruikt het zoals een bed hoort te ruiken.